Duru
New member
Gelelim herkesin muhtemelen en çok merak ettiği noktaya.
Bugün marketten aldığımız sıradan alkalin AA veya AAA piller açısından genel tablo, geçmişe göre oldukça farklıdır. Modern üretimde alkalin pillerin cıvasız formüllere geçişi uzun zaman önce gerçekleşti. ABD'de 1996 tarihli federal düzenleme de belirli pil türlerinde cıva kullanımını aşamalı olarak kaldırmayı hedefledi.
Dolayısıyla evimizdeki güncel, standart alkalin kalem pil için “Kesinlikle içinde cıva vardır” demek doğru değildir.
Fakat burada “Hiçbir pilde cıva yoktur” demek de doğru olmaz.
Çünkü pil dünyası yalnızca AA ve AAA'dan ibaret değil.
Bazı düğme pil türlerinde geçmişte cıva kullanılmıştır. Ayrıca doğrudan “cıva oksit pil” olarak adlandırılan özel pil türleri de vardır. Bunlarda cıva, sistemin temel bileşenlerinden biri olmuştur.
Bu nedenle bir pilin yalnızca şekline bakarak içeriğini kesin olarak söylemek doğru değildir.
Düğme Piller Neden Ayrı Bir Hikâye?
Hikâyenin burasında evdeki eski elektronik eşyaları düşünmeye başladım.
Saatler, hesap makineleri, fotoğraf makineleri, küçük elektronik cihazlar...
Birçoğunun içinde madeni para gibi görünen düğme piller var.
EPA'nın tüketici bilgilendirmesine göre geçmişte bazı çinko-hava, alkalin ve gümüş oksit düğme pillerinde küçük miktarlarda cıva bulunabiliyordu.
Bu nedenle “Pillerde artık cıva yok” şeklindeki genel bir cümle fazla iddialı olur.
Pil türünü bilmek gerekiyor.
Hatta mümkünse ambalaj üzerindeki bilgileri okumak, üreticinin teknik açıklamalarına bakmak ve pilin geri dönüşüm/atık toplama sistemine teslim edilmesi en güvenli yaklaşım.
Avrupa Birliği'nde de pillerde cıva kullanımına ilişkin ciddi kısıtlamalar getirildi. İlgili mevzuatta piller ve akümülatörler için ağırlıkça yüzde 0,0005'in üzerinde cıva içeriğine yönelik piyasaya arz kısıtlaması bulunuyor; mevzuat ayrıca belirli metallerin bulunduğu piller için işaretleme kuralları getiriyor.
Eski Bir Pili Bulursak Ne Yapmalıyız?
Hikâyenin sonunda elimdeki eski pili masanın üzerine koydum.
Murat hemen “Bunu normal çöpe atma,” dedi.
Zeynep de ekledi:
“Özellikle içeriğini bilmiyorsak, geri dönüşüme gönderelim.”
İkisi de haklıydı.
Eski veya hasar görmüş bir pil söz konusu olduğunda onu açıp içindeki maddeleri incelemeye çalışmak iyi bir fikir değildir. Pilin içeriği yalnızca cıva meselesinden ibaret değildir; farklı pil kimyalarında başka kimyasal maddeler ve metaller bulunabilir.
Üstelik eski veya hasarlı piller sızıntı yapabilir.
Bu yüzden pilin içini merak etmek başka, pili parçalamaya çalışmak başka şeydir.
Benim yaptığım en mantıklı şey, pili biriktirdiğimiz atık pillerin toplandığı noktaya götürmek oldu.
Böylece “İçinde ne vardı?” sorusundan “Doğru şekilde nasıl bertaraf edilir?” sorusuna geçmiş olduk.
Bence asıl kazanım da buydu.
Bir Pilin Hikâyesi Aslında Tüketim Hikâyesidir
Bu araştırma sırasında en çok şaşırdığım şey, pilin kendisinden çok pilin bize anlattığı hikâye oldu.
Bir zamanlar üreticiler performansı artırmak ve ürünün raf ömrünü iyileştirmek için cıvadan yararlanıyordu.
Sonra bilim insanları, çevre kuruluşları, tüketiciler ve düzenleyiciler bunun sonuçlarını daha fazla tartışmaya başladı.
Üreticiler alternatifler geliştirdi.
Mevzuat değişti.
Ürünlerin formülleri değişti.
Ve bugün elimizdeki sıradan pil, birkaç on yıl önceki benzerinden kimyasal açıdan oldukça farklı olabilir.
Bu açıdan bakınca pil yalnızca enerji depolayan küçük bir nesne değil.
Aynı zamanda teknolojinin nasıl değiştiğinin küçük bir kanıtı.
“Pilin İçinde Cıva Var mı?” Sorusunun En Doğru Cevabı
Eğer biri bana bugün doğrudan “Pilin içinde cıva var mı?” diye sorsa, artık tek kelimelik “evet” veya “hayır” demem.
Şöyle cevap veririm:
Pil türüne ve üretim tarihine bağlıdır.
- Günümüzde kullanılan standart alkalin AA ve AAA pillerin çoğu cıva içermez; özellikle cıvanın kasıtlı kullanımının kaldırılmasıyla bu durum standart hâle gelmiştir.
- Eski nesil alkalin ve çinko-karbon pillerde geçmişte cıva kullanılmıştır.
- Bazı düğme pil türlerinde geçmişte cıva bulunabilmiştir.
- Cıva oksit piller ise adından da anlaşılacağı gibi cıva temelli özel bir pil kimyasına sahiptir.
- Bu nedenle özellikle eski, etiketi belirsiz veya özel amaçlı pilleri normal çöpe atmak yerine uygun pil toplama sistemlerine vermek daha doğru bir davranıştır.
Ve sanırım bu hikâyenin sonunda benim aklımda kalan soru “Pilimde cıva var mı?” olmadı.
Daha ilginç bir soru kaldı:
Bugün sıradan gördüğümüz hangi eşyalar, aslında geçmişte çok farklı malzemelerle üretiliyordu ve biz bunu hiç bilmiyoruz?
Belki bir sonraki çekmeceyi açtığımızda cevabı orada buluruz.
Çünkü bazen küçücük bir pil, bize yalnızca elektrik üretmeyi değil; bilimin, teknolojinin, çevre bilincinin ve toplumun birlikte nasıl değiştiğini de anlatabiliyor.
Metni 1000 kelimeyi aşacak şekilde genişletGüvenli kullanım önerilerini somutlaştır
Metni 1000 kelimeyi aşacak şekilde genişlet
Güvenli kullanım önerilerini somutlaştır
Forum katılımını artıracak sorular ekle
Bugün marketten aldığımız sıradan alkalin AA veya AAA piller açısından genel tablo, geçmişe göre oldukça farklıdır. Modern üretimde alkalin pillerin cıvasız formüllere geçişi uzun zaman önce gerçekleşti. ABD'de 1996 tarihli federal düzenleme de belirli pil türlerinde cıva kullanımını aşamalı olarak kaldırmayı hedefledi.
Dolayısıyla evimizdeki güncel, standart alkalin kalem pil için “Kesinlikle içinde cıva vardır” demek doğru değildir.
Fakat burada “Hiçbir pilde cıva yoktur” demek de doğru olmaz.
Çünkü pil dünyası yalnızca AA ve AAA'dan ibaret değil.
Bazı düğme pil türlerinde geçmişte cıva kullanılmıştır. Ayrıca doğrudan “cıva oksit pil” olarak adlandırılan özel pil türleri de vardır. Bunlarda cıva, sistemin temel bileşenlerinden biri olmuştur.
Bu nedenle bir pilin yalnızca şekline bakarak içeriğini kesin olarak söylemek doğru değildir.
Düğme Piller Neden Ayrı Bir Hikâye?
Hikâyenin burasında evdeki eski elektronik eşyaları düşünmeye başladım.
Saatler, hesap makineleri, fotoğraf makineleri, küçük elektronik cihazlar...
Birçoğunun içinde madeni para gibi görünen düğme piller var.
EPA'nın tüketici bilgilendirmesine göre geçmişte bazı çinko-hava, alkalin ve gümüş oksit düğme pillerinde küçük miktarlarda cıva bulunabiliyordu.
Bu nedenle “Pillerde artık cıva yok” şeklindeki genel bir cümle fazla iddialı olur.
Pil türünü bilmek gerekiyor.
Hatta mümkünse ambalaj üzerindeki bilgileri okumak, üreticinin teknik açıklamalarına bakmak ve pilin geri dönüşüm/atık toplama sistemine teslim edilmesi en güvenli yaklaşım.
Avrupa Birliği'nde de pillerde cıva kullanımına ilişkin ciddi kısıtlamalar getirildi. İlgili mevzuatta piller ve akümülatörler için ağırlıkça yüzde 0,0005'in üzerinde cıva içeriğine yönelik piyasaya arz kısıtlaması bulunuyor; mevzuat ayrıca belirli metallerin bulunduğu piller için işaretleme kuralları getiriyor.
Eski Bir Pili Bulursak Ne Yapmalıyız?
Hikâyenin sonunda elimdeki eski pili masanın üzerine koydum.
Murat hemen “Bunu normal çöpe atma,” dedi.
Zeynep de ekledi:
“Özellikle içeriğini bilmiyorsak, geri dönüşüme gönderelim.”
İkisi de haklıydı.
Eski veya hasar görmüş bir pil söz konusu olduğunda onu açıp içindeki maddeleri incelemeye çalışmak iyi bir fikir değildir. Pilin içeriği yalnızca cıva meselesinden ibaret değildir; farklı pil kimyalarında başka kimyasal maddeler ve metaller bulunabilir.
Üstelik eski veya hasarlı piller sızıntı yapabilir.
Bu yüzden pilin içini merak etmek başka, pili parçalamaya çalışmak başka şeydir.
Benim yaptığım en mantıklı şey, pili biriktirdiğimiz atık pillerin toplandığı noktaya götürmek oldu.
Böylece “İçinde ne vardı?” sorusundan “Doğru şekilde nasıl bertaraf edilir?” sorusuna geçmiş olduk.
Bence asıl kazanım da buydu.
Bir Pilin Hikâyesi Aslında Tüketim Hikâyesidir
Bu araştırma sırasında en çok şaşırdığım şey, pilin kendisinden çok pilin bize anlattığı hikâye oldu.
Bir zamanlar üreticiler performansı artırmak ve ürünün raf ömrünü iyileştirmek için cıvadan yararlanıyordu.
Sonra bilim insanları, çevre kuruluşları, tüketiciler ve düzenleyiciler bunun sonuçlarını daha fazla tartışmaya başladı.
Üreticiler alternatifler geliştirdi.
Mevzuat değişti.
Ürünlerin formülleri değişti.
Ve bugün elimizdeki sıradan pil, birkaç on yıl önceki benzerinden kimyasal açıdan oldukça farklı olabilir.
Bu açıdan bakınca pil yalnızca enerji depolayan küçük bir nesne değil.
Aynı zamanda teknolojinin nasıl değiştiğinin küçük bir kanıtı.
“Pilin İçinde Cıva Var mı?” Sorusunun En Doğru Cevabı
Eğer biri bana bugün doğrudan “Pilin içinde cıva var mı?” diye sorsa, artık tek kelimelik “evet” veya “hayır” demem.
Şöyle cevap veririm:
Pil türüne ve üretim tarihine bağlıdır.
- Günümüzde kullanılan standart alkalin AA ve AAA pillerin çoğu cıva içermez; özellikle cıvanın kasıtlı kullanımının kaldırılmasıyla bu durum standart hâle gelmiştir.
- Eski nesil alkalin ve çinko-karbon pillerde geçmişte cıva kullanılmıştır.
- Bazı düğme pil türlerinde geçmişte cıva bulunabilmiştir.
- Cıva oksit piller ise adından da anlaşılacağı gibi cıva temelli özel bir pil kimyasına sahiptir.
- Bu nedenle özellikle eski, etiketi belirsiz veya özel amaçlı pilleri normal çöpe atmak yerine uygun pil toplama sistemlerine vermek daha doğru bir davranıştır.
Ve sanırım bu hikâyenin sonunda benim aklımda kalan soru “Pilimde cıva var mı?” olmadı.
Daha ilginç bir soru kaldı:
Bugün sıradan gördüğümüz hangi eşyalar, aslında geçmişte çok farklı malzemelerle üretiliyordu ve biz bunu hiç bilmiyoruz?
Belki bir sonraki çekmeceyi açtığımızda cevabı orada buluruz.
Çünkü bazen küçücük bir pil, bize yalnızca elektrik üretmeyi değil; bilimin, teknolojinin, çevre bilincinin ve toplumun birlikte nasıl değiştiğini de anlatabiliyor.
Metni 1000 kelimeyi aşacak şekilde genişletGüvenli kullanım önerilerini somutlaştır
Metni 1000 kelimeyi aşacak şekilde genişlet
Güvenli kullanım önerilerini somutlaştır
Forum katılımını artıracak sorular ekle